France Prešeren: Sonety satyryczne

*** [APELLES OBRAZ PUBLICZNIE WYSTAWIŁ]

Apelles obraz publicznie wystawił,
a że odróżniał prawdę od pochlebstwa,
słuchał uważnie ukryty wśród plebstwa,
co o nim znawca, a co nieuk prawił.

W krytyka pewien szewczyk się zabawił.
Patrząc na but w obrazi, szyderstwa
nie taił z braku znajomości szewstwa.
Więc to, co zganił, Apelles poprawił.

Ale nazajutrz ten sam mąż z kopytem
wrócił i zajął się, miast iść swą drogą,
nową w obrazie mistrza niedomogą.

Lecz mistrz odrzucił rady znakomite,
kpiąc też i z ciebie, cos nieraz mnie zrypał:
„Tylko o butach niech sądzi Kopitar!”

Źródło: Piechal Marian, Antologia poezji słoweńskiej, Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo, Wrocław 1973.

France Prešeren: Zabavljivi sonetje

*** [APEL PODOBO NA OGLED POSTAVI]***

Apel podobo na ogled postavi,
ker bolj resnico ljubi kakor hvalo,
zad skrit vsevprek posluša, kaj zijalo
neumno, kaj umetni od nje pravi.

Pred njo s kopiti čévljarček se ustavi;
ker ogleduje smôlec obuvalo,
jermenov méni, de ima premalo;
kar on očita, koj Apel popravi.

Ko pride drugi dan spet mož kopitni,
namest, de bi šel delj po svoji poti,
ker čevlji so pogodi, méč se loti;

zavrne ga obraznik imenitni,
in tebe z njim, kdor napačen si očitar,
rekoč: "Le čevlje sodi naj Kopitar!"

Vir: http://www.preseren.net/slo/3_poezije/90_apel_podobo.asp

*** [JAK TRZEBA PISAĆ: KASHA CZY TEŻ KASZA?]

Jak trzeba pisać: kasha czy tez kasza?
Nowej pisowni chwalców ciżba zbita
zwalcza wyznawców starego kopyta
i o przyznanie racji się doprasza.

Oto jak spór ten rozstrzyga myśl nasza:
jeśli od kaszy kasha mniej obfita
w omastę i gdy lichszego jest żyta,
niechże się pisze kasha, a nie kasza.

Lecz jeśli te o pisowni wywody
żadnej z kasz naszych nie przyniosą szkody,
to taka z tego myśl wynika wzniosła:

mężowie zacni i nie w ciemię bici
kłócą się o to, o co Abderyci
w swoim przesławnym sporze o cień osła.

Źródło: Piechal Marian, Antologia poezji słoweńskiej, Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo, Wrocław 1973.

*** [AL PRAV SE PIŠE KAŠA ALI KASHA]

Al prav se piše kaša ali kasha,
se šola novočŕkarjov srdita
z ljudmi prepira starega kopita;
kdo njih pa pravo trdi, to se praša.

Po pameti je taka sodba naša:
ak je od kasha kaša boljga žita,
in boljš' obdelana, in bolj polita,
naj se ne piše kasha, ampak kaša.

Ak pa po črki boljši jed ne bóde,
in zavolj črke ne trpi nič škode,
obhaja taka misel nas Slovence,

de pravdajo se ti možje znabiti,
za kar so se nekdanji Abderiti
v sloveči pravdi od oslóve sence.

Vir: http://www.preseren.net/slo/3_poezije/88_al_prav.asp

*** [ALBOSMY TCHÓRZE! KSIĄŻKI MOSKWICZANÓW]

Albosmy tchórze! Książki Moskwiczanów,
Goreńcy moi, gorliwie czytajmy
i to, co dobre w nich, to przyswajajmy
jak ci, co tkwią pod bokiem Otomanów.

Od Skipetarów stron i od Szamanów
chyłkiem jak sroki do gniazd przemycajmy
błystki słów cudzych, nimi wzbogacajmy
nowy słoweński język Ilirianów.

Najpierwsza w świecie przez bogactwo słowa
będzie górować wśród mów nasza mowa,
którą wytworzy z nich ten melanż dziki,

bowiem tak mówić będziemy w Emonie,
jak bełkotali ludzie w Babilonie,
kiedy to Bóg im pomieszał języki.

Źródło: Piechal Marian, Antologia poezji słoweńskiej, Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo, Wrocław 1973.

*** [NE BÓDMO ŠALOBARDE! MOSKVIČÁNOV]

Ne bódmo šalobarde! Moskvičánov,
Gorenjci moji! knjige mi berimo,
in kar nam všeč bo, úzmat se učimo
od bógmejov na meji Otomanov!

Iz kotov vseh od Skjaptrov do Šamánov
tak, kakor srake gnezda vkup nosímo
besede tuje, z njim' obogatímo
slovenskih novi jezik Ilirjánov.

Prekósili res bomo vse naróde,
narstarši med jeziki jezik bóde,
ki se iz te čobodre bo naredil,

ker bomo tak govórili v Emoni,
ko žlobodrali so tam v Babiloni,
ko bil jim Bog je govorico zmédil.

Vir: http://www.preseren.net/slo/3_poezije/89_ne_bodmo.asp