Tone Pavček

Urodził się w 1928 roku w miejscowości Šentjur koło Mirni peči w regionie Doleńska. Z zawodu prawnik, jednak zyskał sławę jako poeta, dziennikarz i redaktor. Przez jakiś czas pracował jako dyrektor teatru Mladinsko gledališče w Lublanie, następnie jako redaktor wydawnictwa Cankrajeva založba w Lublanie.
Tak jak pozostali poeci, Pavček w pierwszych powojennych latach publikował tzw. wiersze odbudowy (graditeljske pesmi), jednak w zbiorze Pesmi štirih daje wyraz tęsknoty za prostym chłopskim światem, z którego sam się wywodzi. Treściowo i stylistycznie wiersze te są podobne do wierszy Murny.
Także w pierwszym samodzielnym zbiorze poetyckim Sanje živijo dalje Pavček zapuszcza się w wiejską idyllę Doleńskiej (Moj rojstni kraj, Majhen je ta svet). Jednak w niektórych wierszach już słychać odejście od tematyki wiejskiej (Materi) i strach przed codziennością wiejskiego i miejskiego życia.
Te rozmyślania i uczucia doszły do głosu w kolejnym zbiorze zatytułowanym Ujeti ocean, w którym przybliżył się pod wpływem obcych inspiracji do współczesnej liryki alienacji (liryki alternatywnej).
Tone Pavček wydał jeszcze kilka zbiorków poetyckich. W zbiorach Zapisi i Poganske hvalnice opiewa ziemię i chłopskie życie, wyznaje miłość do kobiety, rozmyśla nad sensem życia, tajemnicą narodzin i śmierci oraz o zawodzie poety. Jego spojrzenie na życie jest radosne, jego sposób wyrazu jasny, zrozumiały i harmonijny. W wierszach, w których występują motywy z życia chłopa, wyraźne są wpływy rosyjskiego poety Jesenina.
Zbiór poetycki Dedeščina jest poświęcony rodzinnemu regionowi Doleńska, rodzinie poety i rozmyślaniu o ludzkim bycie. Wyraz rozpaczy z powodu tragicznej śmierci syna daje autor we wstrząsających trenach będącymi głównymi cyklami poetyckimi. Koniec zbioru jest nieco pogodniejszy. W nim poeta pojmuje, że mimo bólu światem rządzi nie tylko ciemność, ale i światło i że tylko życie, które przechodzi z ojca na syna, jest wieczne.
Pavček napisał także sporo wierszy dla dzieci. Ukazały się zbiory Trije bratje in zlata ptica, Maček na dopustu, Juri-Muri v Afriki, Polž pred nebotičnikom, Sončece v žepu, Velesenzacija, Vrtiljak, Mokedaj itd. Wybór jego wierszy dla dzieci został wydany w zbiorze Slon v žepu. Te utwory Pavčka charakteryzują się prostotą, dziecięcą naiwnością, fantazyjnością i są pełne humoru.
Pavček zajmował się także tłumaczeniem nowszej rosyjskiej i czeskiej poezji.
Tone Pavček umarł w 2011 roku.

Źródło: Varl-Purkeljc Francka, Naši književniki in njihova dela, Založba Obzorja Maribor, Maribor 1986

Tłumaczenie: Anna Mackiewicz

Tone Pavček

Se je rodil pri Mirni peči na Dolenjskem. Po poklicu pravnik, uveljavil pa se je kot pesnik, novinar in urednik. Nekaj časa je bil tudi upravnik Mladinskega gledališča v Ljublani, potem pa je delal kot urednik pri Cankarjevi založbi v Ljubljani.
Kakor ostali pesniki tudi Pavček je objavljal v prvih povojnih letih graditeljske pesmi, a v zbirki Pesmi štirih izraža hrepenenje po preprostem kmečkem svetu, iz katerega je izšel. Vsebinsko in izrazno so te pesmi blizu Murnovim.
Tudi v prvi samostojni knjigi pesmi Sanje živijo dalje se Pavček zateka v kmečko idiliko Dolenjske (Moj rojstni kraj, Majhen je ta svet), vendar je v nekaterih pesmih že čutiti odtujevanje od vasi (Materi) in tesnobo vsakdanjosti vaškega in mestnega življenja.
Ta spoznanja in občutja so prišla do globljega izraza v naslednji pesniški zbirki Ujeti ocean, s katero se je pod vplivom tujih zgledov približal sodobni liriki odtujevanja (alienativni liriki).
Tone Pavček je izdal še več pesniških zbirk. V Zapisih in Poganskih hvalnicah opeva zemljo in kmečko življenje, izraža ljubezensko čustvo do žene, razmišlja o smislu življenja, skrivnosti rojstva in smrti ter o pesniškem poklicu. Njegov pogled na življenje je veder, njegovo izražanje jasno, razumljivo in blagoglasno. Pesmim z motivi iz kmečkega življenja se pozna vpliv ruskega pesnika Jesenina.
Pesniška zbirka Dedeščina je posvečena domači dolenjski pokrajini, pesnikovemu rodu in premišljevanju o človekovem bivanju. Obup zaradi tragične sinove smrti izpoveduje avtor v pretresljivih žalostinkah osrednjih pesniših ciklov, konec zbirke pa je vendarle nekoliko svetlješi. V njem spoznava pesnik, da svetu kljub bolečini ne vlada samo tema, ampak tudi svetloba, in da je le življenje, ki povezuje rod z rodom, večno.
Za mladino je napisal Pvček mnogo pesmi; izšle so njegove knjige: Trije bratje in zlata ptica, Maček na dopustu, Juri-Muri v Afriki, Polž pred nebotičnikom, Sončece v žepu, Velesenzacija, Vrtiljak, Mokedaj itd. Izbor njegovih otroških pesmi je izšel v zbirki Slon v žepu. Pavčkove mladinske pesmi so preproste, otroško naivne, polne fantazije in humorja.
Pavček prevaja novejše ruske in češke pesnike.
Tone Pavček je umrl leta 2011

Źródło: Varl-Purkeljc Francka, Naši književniki in njihova dela, Založba Obzorja Maribor, Maribor 1986